เมื่อวันที่ 28 ตุลาคม 2569 ดร.ณิรวัฒน์ ธรรมจักร์ ผู้อำนวยการหน่วยบริหารจัดการทุนด้านเทคโนโลยีและนวัตกรรมเพื่ออุตสาหกรรมแห่งอนาคต (บพค.) ภายใต้สำนักงานเร่งรัดการวิจัยและนวัตกรรมเพื่อเพิ่มความสามารถการแข่งขันและการพัฒนาพื้นที่ (องค์การมหาชน) (รวพ.) กระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม (อว.) พร้อมด้วย ผู้ช่วยศาสตราจารย์ ดร.ชินวุธ พิพัฒน์ภานุกูล นักยุทธศาสตร์ 3 และคณะนักวิเคราะห์ บพค. เข้าร่วมพิธีส่งมอบเพย์โหลดการทดลอง (Experimental Payload) ของโครงการ Thailand Liquid Crystals in Space (TLC) ภายในงาน “มหกรรมด้านอวกาศแห่งชาติ ประจำปี 2569” (Thailand Space Expo 2026) ซึ่งจัดโดยสำนักงานพัฒนาเทคโนโลยีอวกาศและภูมิสารสนเทศ (องค์การมหาชน) (สทอภ.) ร่วมกับหน่วยงานพันธมิตร ณ ไอคอนสยามฮอลล์ ชั้น 7 ไอคอนสยาม กรุงเทพมหานคร เพื่อร่วมแสดงความยินดีกับคณะนักวิจัยและเป็นสักขีพยานในการส่งมอบอุปกรณ์ทดลองที่ผ่านการปฏิบัติภารกิจบนสถานีอวกาศนานาชาติ (International Space Station: ISS) สำหรับนำไปจัดแสดง ณ Space Inspirium จังหวัดชลบุรี ให้เป็นแหล่งเรียนรู้ด้านวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีอวกาศสำหรับเยาวชนและประชาชนทั่วไป
โอกาสนี้ ดร.ณิรวัฒน์ฯ ได้แสดงความยินดีกับคณะนักวิจัย และกล่าวถึงภารกิจสำคัญของ บพค. ในการสนับสนุนงานวิจัยด้านเทคโนโลยีระบบโลกและอวกาศ ซึ่งโครงการ TLC เป็นงานวิจัยที่บูรณาการโจทย์วิจัยทางวิทยาศาสตร์พื้นฐานเข้ากับความท้าทายทางวิศวกรรมในการพัฒนาอุปกรณ์ทดลองให้สามารถปฏิบัติการได้จริงบนสถานีอวกาศนานาชาติ โดยคณะนักวิจัยได้สั่งสมประสบการณ์ทุกขั้นตอน ตั้งแต่การออกแบบ การทดสอบ และการตรวจสอบรับรองระบบ (Verification and Qualification) ตามข้อกำหนดด้านความปลอดภัยของภารกิจอวกาศ ตลอดจนการทำงานร่วมกับพันธมิตรระดับนานาชาติ ซึ่งสะท้อนถึงการพัฒนากำลังคนผ่านการเรียนรู้จากการปฏิบัติงานจริง (Learning by doing) ทั้งนี้ บพค. ให้ความสำคัญกับการนำองค์ความรู้และประสบการณ์จากแต่ละโครงการมาถอดบทเรียน ถ่ายทอด และต่อยอด เพื่อยกระดับขีดความสามารถของนักวิจัยไทยให้พร้อมรับภารกิจที่ซับซ้อนยิ่งขึ้นในอนาคต
นอกจากนี้ ผู้อำนวยการ บพค. ยังได้เสนอแนะให้คณะนักวิจัยและ สทอภ. ร่วมกันจัดทำข้อมูลและสื่อประกอบการจัดแสดงเพย์โหลด (Payload) ของ TLC ที่ถ่ายทอดหลักการและการออกแบบการทดลองตลอดจนบทเรียนที่ได้รับ (Lessons Learned) จากการดำเนินภารกิจ เพื่อส่งต่อองค์ความรู้และประสบการณ์จากงานวิจัยอวกาศสู่สาธารณชน อีกทั้งเพื่อจุดประกายความสนใจและสร้างแรงบันดาลใจให้เยาวชนและประชาชนตระหนักถึงศักยภาพของนักวิจัยไทยและโอกาสในการมีส่วนร่วมในการพัฒนาวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีอวกาศในอนาคต
โครงการ TLC เป็นความร่วมมือระหว่างมหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ สทอภ. และพันธมิตรด้านอวกาศระดับนานาชาติ เพื่อศึกษาพฤติกรรมทางกายภาพของฟิล์มบางผลึกเหลวภายใต้สภาวะแรงโน้มถ่วงต่ำ (Microgravity) บนสถานีอวกาศนานาชาติ อันนำไปสู่การสร้างองค์ความรู้เชิงลึกสำหรับการต่อยอดงานวิจัยด้านวัสดุศาสตร์และเทคโนโลยีจอแสดงผลผลึกเหลว (Liquid Crystal Display: LCD) ขั้นสูง ทั้งนี้ ภายหลังการรับมอบเพย์โหลดคืนจากภารกิจ ณ มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ เมื่อวันที่ 26 ตุลาคม 2569 ที่ผ่านมา คณะวิทยาศาสตร์ มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ ได้ส่งมอบอุปกรณ์ดังกล่าวแก่ สทอภ. ภายในงานครั้งนี้ เพื่อนำไปจัดแสดง ณ Space Inspirium อำเภอศรีราชา จังหวัดชลบุรี
ภายในงานยังมีการเสวนาพิเศษในหัวข้อ “From Earth Orbit to Artemis: Thailand Liquid Crystals in Space (TLC) Payload Return and Our Lunar Future” โดยมี รศ. ดร.ณัฐพร ฉัตรแถม หัวหน้าโครงการ TLC ดร.ณัฐวัฒน์ หงส์กาญจนกุล จาก สทอภ. พร้อมด้วย Mr. Scott Rodriguez รองประธาน และ Mr. Marcello Caporicci ผู้จัดการภารกิจ TLC จากบริษัท Voyager Technologies ร่วมแลกเปลี่ยนองค์ความรู้และประสบการณ์ โดยมี Mr. David Vaccaro ประธานเจ้าหน้าที่บริหาร (CEO) บริษัท Excelsior Space เป็นผู้ดำเนินรายการ ประเด็นการเสวนาครอบคลุมความท้าทายในการพัฒนาอุปกรณ์ทดลองให้เป็นไปตามข้อกำหนดด้านความปลอดภัยขององค์การบริหารการบินและอวกาศแห่งชาติสหรัฐอเมริกา (NASA) สำหรับการขนส่งและปฏิบัติการบนสถานีอวกาศนานาชาติ และการทำงานร่วมกับพันธมิตรต่างประเทศ ตลอดจนโอกาสในการต่อยอดองค์ความรู้ด้านวัสดุศาสตร์และเทคโนโลยีแสง (Photonics) สู่การพัฒนาอุปกรณ์และเครื่องมือวิทยาศาสตร์สำหรับภารกิจอวกาศในอนาคต โดยเฉพาะโอกาสของประเทศไทยในการเข้าร่วมความร่วมมือด้านการสำรวจดวงจันทร์ภายใต้โครงการอาร์ทีมิส (Artemis) ซึ่งประสบการณ์จากการพัฒนาเพย์โหลด TLC จะเป็นรากฐานสำคัญในการเสริมสร้างความพร้อมของนักวิจัยไทยและขยายความร่วมมือกับภาคีระดับนานาชาติในระยะต่อไป
บพค. มุ่งสนับสนุนการวิจัยและพัฒนาเทคโนโลยีขั้นแนวหน้า (Frontier Research and Technology) ที่สร้างองค์ความรู้ใหม่ ควบคู่กับการพัฒนากำลังคนทักษะสูงและยกระดับขีดความสามารถทางเทคโนโลยีของประเทศ โดยโครงการ TLC สะท้อนให้เห็นถึงคุณค่าของการลงทุนด้านการวิจัยที่ไม่เพียงก่อให้เกิดผลสัมฤทธิ์ทางวิทยาศาสตร์ แต่ยังช่วยสั่งสมประสบการณ์ ความเชี่ยวชาญ และเครือข่ายความร่วมมือระดับนานาชาติ ซึ่งเป็นปัจจัยสำคัญต่อการเตรียมความพร้อมของนักวิจัยไทยสำหรับภารกิจอวกาศในอนาคต ทั้งนี้ บพค. ให้ความสำคัญกับการถ่ายทอดองค์ความรู้และการต่อยอดเทคโนโลยีสู่การใช้ประโยชน์ ทั้งในภาคอุตสาหกรรมและการพัฒนาภารกิจวิทยาศาสตร์ขั้นแนวหน้า เพื่อสร้างโอกาสใหม่และเสริมสร้างขีดความสามารถในการแข่งขันของประเทศไทยอย่างยั่งยืน
